Sultan II.Mahmud'a ait nişan taşı, Şahin Çıkmazı Sokağı.
1251 (Milâdî 1835)
|
Keçecipîri Mahallesi Şahin Çıkmazı Sokağı üzerindeki 7 no.lu (Aziz Amca denilen zâta ait) evin bahçesinde bulunan, Sultan II.Mahmud’a ait nişan taşının celî ta’likle yazılmış kitâbesi:
Kahramân ………… hazret-i Mahmûd Hân
Kıldı adliyle cihânı mazhar-ı emn ü refâh
Saltanât-ı sâyedârın bir pehlivânı kim o şeh
Zîver-i ikbâline karşı durmaz yüzbin sipâh
Pîr-i kahr-ı destine a’dâyı âmâc itdiğün
Görücek Behrâm havfından eder gûri penâh
Ol şehinşâhın gören şehnâme-i evsâfını
Etmez elbet Rüstem’in sitânına atf-ı nigâh
Kabza-i teshîre alsa n’ola dünyâyı o şeh
Koydu hep şast-ı nizâma devleti bî-iştibâh
Reşk edince tali’ine burc-ı kavs içre güneş
Menzil-i tîrin görüp sehm-üs se’âde kıldı âh
Olduğuyçün mâh-ı burc-ı şevket ol şâh-ı cihân
Menzil için tîrine yıldız hevâsı açdı râh
Bak Hasan Ayakyerinde destine alup kemân
Pek güzel tîr atdı o şâh-ı kerâmet iktinâh
Tîr-i şehinşâha yedibuçuk gez edüp sebkati
Pehlivan Mîr Ali’nin menzilin kıldı tebâh
Hürmetine kabzadâr kaab-ı kavseynin müdâm
Tîr-i ikbâlin hevâdâr-ı zafer kılsun İlah
Tam ü cevher iki mısra’dan gelünce nev hesâb
Zîver-i evc-i târîhe beyt-i nazm oldu cilvegâh :
Kuvvet ü şevketile âlup kemânın kabzaya
Atdı tîrin binikiyüzyirmibir gez pâdişâh
1251 (Milâdî 1835)
"El-fakîr Yesârîzâde
Mustafa İzzet
gufira lehumâ”
Mazhar-ı emn ü refâh: Bolluk ve güvenliğe erişme. Saltanat-ı sâyedâr: (Gölge yapan) Koruyucu, koruyan. Zîver-i ikbâl: En yüksek makamın süsü. Pîr-i kahr-ı destine: Elinin acımasızlığına. A’dâ: Düşmanlar. Görücek Behrâm havfından eder gûri penâh: Behrâm görecek olsa korkusundan mezara sığınır (Behram Gûr, okla yaptığı avcılık ve nişancılığıyla ünlü bir hükümdardır). Şehnâme-i evsâf: Padişahın niteliklerini anlatan manzum ve edebî eser. Rüstem: Firdevsî’nin Şehnâme adlı eserinde adı geçen ve olağanüstü gücü olan İranlı kahraman. Sitân: Yer, ülke. Atf-nigâh : Göz atma, bakma. Teshîr: Kendine bağlama, tutsak etme. Şast: Yayın çekildiği kısım veya yayı çekmek için başparmağa takılan yüzük. Bî-iştibâh: Hatâsız, yanılgısız. Reşk etmek: Kıskanmak, gıpta etmek, imrenmek. Sehm-üs se’âde: Mutluluk payı. Mâh-ı burc-ı şevket: En yüksek (parlak) ay. Hasan ayak yeri: Hasan Taşı Menzili (yada Topyeri Menzili). İktinâh: Künhüne vâkıf olma, özüne ulaşma, gerçeğine varma. Sebkat: Öne geçme. Tebâh: Yıkılma, bozulma, harap olma. Kaab-ı kavseyn: İki yay boyu. Müdâm: Devam eden, sürekli. Hevâdâr-ı zafer: Kazanmaya arzulu. Zîver-i evc-i târîh: Tarih düşürmedeki ustalığın en üst noktasının süsü. Cilvegâh: Görünme ve gözükme yeri.
Sultan II.Mahmud’un (1808-1839) rekor kırıp taş diktirdiği 7 menzilden dördünde mesafeler 1200 gezin üstündedir. Üstelik bu 7 menzilden beşinde padişahın kendi taşını bir veya birkaç kez sürdüğünü görüyoruz. Kendi kendini aşmak, ancak büyük kemankeşlerde rastlanan bir başarıdır. Bu rakam ve sonuçlar, padişahın okçuluk sporunu ne denli ciddiye aldığını ve olağanüstü başarımını göstermektedir.
Yıldız havasıyla atılan Topyeri (Hasan Taşı) Menzili’nde, 1835 yılında, 7,5 gez aşırı atıp 1221 geze taş diktirmiş; 1836’da aynı yerde 7 gez daha aşırı atarak taşını 1228 geze sürmüştür. Ancak menzil taşı ilk atış için dikilmiştir.
Şinasi Acar
|